2026 Yılı Güncel Rehberi: Vergi Muafiyeti Nedir, Şartları Nelerdir?

• Av. Rüştü Ufuk Baranoğlu
• Vergi ve İdare Hukuku
• 2 Mayıs 2026

Günümüz ekonomik koşullarında, küçük ölçekli üretim yapanların, evden çalışanların ve yeni girişimcilerin en çok merak ettiği konuların başında vergi muafiyeti konusu gelmektedir. Vergi sistemimiz, sosyal devlet ilkesi gereği, belirli bir gelir seviyesinin altındaki veya belirli şartları taşıyan vatandaşları desteklemek amacıyla onları gelir vergisi yükümlülüğünün dışında tutar.

Peki, vergi muafiyeti nedir? Kimler gelir vergisinden nasıl muaf olur? İşte 2026 yılı yasal düzenlemeleri ışığında, esnaf muafiyet belgesinden ev hanımlarının haklarına kadar tüm detaylar yazımızda.

Vergi Muafiyeti Nedir?

Son dönemde en merak edilen şeylerden biri de vergiden muaf ne demek sorusudur. Vergi hukukunda muafiyet, vergi kanunlarının normal şartlar altında vergilendirilmesini öngördüğü bir mükellefin, özel durumlar veya stratejik amaçlar nedeniyle vergi dışı tutulmasıdır. Bir başka deyişle kanun koyucu; “Normalde bu kişiden vergi almam gerekir ancak sosyal, ekonomik veya kültürel sebeplerle bu kişiyi vergi ödevinden azat ediyorum,” der.

Muafiyet ve İstisna Arasındaki Keskin Çizgi

Halk arasında “vergiden muaf olmak” tabiri her türlü vergi avantajı için kullanılsa da, teknik hukuk dilinde Muafiyet ve İstisna birbirinden tamamen farklı kavramlardır.

• Vergi Muafiyeti (Şahsa Bağlıdır): Doğrudan mükellefi hedef alır. Örneğin; evinde üretim yapan bir ev hanımı veya gezici bir kundura tamircisi birer “şahıs” olarak vergiden muaftır. Burada odağımız kişidir.

• Vergi İstisnası (Konuya/Kazanca Bağlıdır): Belirli bir gelir türünün veya malın vergi dışı bırakılmasıdır. Örneğin; bir gayrimenkulün satışından elde edilen kazancın belirli bir kısmının vergilendirilmemesi bir istisnadır. Burada odağımız şahıs değil, paranın/kazancın kendisidir.

Neden Vergi Muafiyeti Uygulanır?

Devletin vergi almaktan vazgeçmesi bir tesadüf değil, bir politika tercihidir. Bu tercihin temelinde yatan hukuki ve sosyal nedenler şunlardır:

1. Sosyal Devlet İlkesi: Düşük gelirli vatandaşların yaşam standartlarını korumak ve üzerlerindeki mali yükü hafifletmek.

2. Kayıt Dışılığı Azaltmak: Küçük esnafı vergi dairesine kayıt ettirerek (muafiyet belgesi üzerinden) ekonomik faaliyetleri izlenebilir kılmak.

3. Yerli Üretimi ve Kadın İstihdamını Desteklemek: Özellikle ev eksenli üretimi teşvik ederek aile ekonomisine katkı sağlamak.

4. Hakkaniyet İlkesi: Çok küçük ölçekli iş yapanların (mikro işletmeler), büyük işletmelerle aynı bürokratik ve mali yüke (muhasebeci ücreti, defter tasdiki vb.) katlanmasının önüne geçmek.

“Vergiden Muaf” Olmanın Hukuki Sonucu Nedir?

Bir kişinin vergiden muaf olması, o kişinin hiçbir yasal sorumluluğu olmadığı anlamına gelmez. Vergiden muaf olmak; gelir vergisi ödememek, yıllık beyanname vermemek ve defter tutmamak konforunu sağlasa da, bu kişiler genellikle vergi idaresinden “Esnaf Vergi Muafiyet Belgesi” alarak kendilerini sisteme tanıtmakla yükümlüdürler.

Kısacası; vergiden muaf olmak ticari hayatın dışında kalmak değil, ticari hayatın içinde “özel statülü ve desteklenen bir oyuncu” olarak yer almaktır. Kanunun belirlediği şartları (çalışan sayısı, kullanılan makine tipi veya yıllık hasılat sınırı gibi) ihlal etmediğiniz sürece, devletin sağladığı bu zırh sizi gelir vergisi yükümlülüğünden korur.

Esnaf Muafiyeti ve Şartları Nelerdir?

Türkiye’de küçük ölçekli ticaretin can damarı olan esnaf muafiyeti, 193 Sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 9. maddesinde “Vergiden Muaf Esnaflar” başlığı altında titizlikle düzenlenmiştir. 2026 yılı itibarıyla, dijitalleşen ekonomi ve değişen ticaret formları bu maddenin uygulanma biçimini daha da kritik hale getirmiştir.

Muafiyetten yararlanabilmenin temel taşı, faaliyetin bir “geçim yolu” seviyesinde kalması ve büyük ölçekli bir sermaye yapısına dönüşmemesidir. İşte 2026 yılı güncel yasal çerçevesinde esnaf muafiyetinin detaylı kapsamı:

A. Kimler “Vergiden Muaf Esnaf” Sayılır?

Kanun, muafiyet kapsamına giren kişileri belirli kategorilere ayırmıştır. Bu kategoriler, sadece yapılan işin türüne değil, işin yapılış şekline göre de belirlenir:

1. Gezici Esnaflar ve Sabit Yeri Olmayanlar: Herhangi bir iş yeri açmaksızın; gezici olarak veya bir sahada perakende ticaret ile iştigal edenler bu kapsamdadır. Örneğin; sokak satıcıları, gezici ayakkabı tamircileri, hamallar veya benzeri gündelik hizmet sunanlar. Burada anahtar kriter, belediyeden izinli dahi olsa sabit bir dükkanın bulunmamasıdır.

2. Ev Eksenli Üretim (Geleneksel El Sanatları): Evlerde kullanılan dikiş, nakış, mutfak robotu, ütü ve benzeri küçük ev aletleri ile yapılan üretimler muafiyetin en geniş uygulama alanıdır. Hasır, sepet, süpürge, yapma çiçek, turistik eşya, tarhana, erişte veya mantı gibi ürünlerin evde, dışarıdan işçi almadan üretilmesi esastır.

   • Bu ürünlerin sadece kermeslerde veya panayırlarda satılması gerekmez; internet üzerinden yapılan satışlar için de (belirli limitler dahilinde) bu madde geçerliliğini korumaktadır.

3. Hayvanla veya Küçük Araçlarla Nakliye Yapanlar: Motorlu nakil vasıtası kullanmamak kaydıyla, hayvanla veya bir el arabası gibi insan gücüne dayalı araçlarla nakliyecilik yapanlar. 2026 dünyasında bu madde, özellikle çok kısıtlı yerel bölgelerde geleneksel taşıma yöntemlerini korumayı amaçlar.

4. Ziraat İşlerinde Kullanılan Makine ve Sanatlar: Köylerde gezici olarak çalışan kalaycı, lehimci, musluk tamircisi, duvarcı veya demirci gibi zanaatkarlar, işlerini bir iş yeri açmadan sürdürüyorlarsa muafiyet kapsamındadır.

B. Esnaf Muafiyeti İçin “Olmazsa Olmaz” Şartlar Nelerdir?

Hukuki olarak muafiyet zırhını kuşanmak için sadece yukarıdaki işleri yapıyor olmak yetmez; aşağıdaki negatif ve pozitif şartların da aynı anda sağlanması gerekir:

• Gerçek Usulde Mükellef Olmamak: Mükellefin, ticari, zirai veya mesleki kazancı nedeniyle halihazırda gerçek usulde (defter tutan) gelir vergisine tabi olmaması şarttır.

• İş Yeri Açmamak: Ticari faaliyetin bir dükkan, ofis veya depo üzerinden yürütülmemesi gerekir. (İnternet üzerinden satış yapanlar için “ikametgah adresi” bu maddeyi ihlal etmez).

• Dışarıdan İşçi Çalıştırmamak: Üretim sürecinde sigortalı bir personel istihdam edilemez. Yardım, sadece aile bireylerinden alınabilir.

• Sanayi Tipi Ekipman Kullanmamak: Evde yapılan üretimde, seri üretimi sağlayan profesyonel sanayi makineleri (örneğin devasa bir konfeksiyon makinesi) kullanılamaz.

C. Kritik Sınır: 2026 Yılı Hasılat Limitleri

Esnaf muafiyeti sonsuz bir muafiyet anlamına gelmez. 2026 yılı itibarıyla, evlerde üretilen malların internet üzerinden satılması durumunda uygulanan yıllık hasılat sınırı (ilgili tebliğler uyarınca güncellenen tutarlar) aşılmamalıdır. Eğer yıllık kazancınız asgari ücretin belirli katlarını (mevcut düzenlemede yıllık brüt asgari ücret toplamı gibi kriterler esas alınır) geçerse, muafiyet zırhınız kalkar ve işletme hesabı esasına göre vergilendirilmeniz gerekir.

Hukuki Uyarı: “Esnaf Vergi Muafiyeti Belgesi” almak zorunlu değildir ancak bankada ticari hesap açmak ve %2-%4 arası düşük oranlı tevkifattan (stopaj) yararlanmak için bu belgenin temin edilmesi, ileride karşılaşılabilecek “kayıt dışı kazanç” incelemelerini engellemek adına en güvenli yoldur.

Ev Hanımlarına Vergi Muafiyeti: İnternet ve Sosyal Medya Düzenlemesi

E-ticaretin ve sosyal medya üzerinden satışın altın çağını yaşadığı 2026 yılında, evde üretim yapan kadınların en büyük çekincesi vergi cezalarıdır. Ancak mevzuatımız, özellikle ev hanımlarının ekonomik hayata katılımını desteklemek amacıyla kapsamlı bir koruma kalkanı sunmaktadır.

Evinizde kendi emeğinizle ürettiğiniz takı, örgü, gıda, süs eşyası gibi ürünleri Instagram, Etsy, Shopier veya kendi internet siteniz üzerinden satıyorsanız, aşağıdaki “Altın Şartlar” dahilinde vergiden muaf tutulursunuz:

İnternet Satışlarında Muafiyetin Hukuki Çerçevesi

Bu muafiyet, sadece “hobi” düzeyindeki işleri değil, belirli bir ölçeğe kadar olan profesyonel mikro-ticareti de kapsar. Ancak şu sınırların aşılmaması yasal zorunluluktur:

• İş Yeri Statüsünden Kaçınmak: Faaliyetin yürütüldüğü yer mutlaka “ikametgah” adresiniz olmalıdır. Ayrı bir dükkan, ofis, depo veya atölye kiralanması durumunda muafiyet hakkı derhal sona erer.

• Donanım Sınırı (Ev Tipi Cihazlar): Üretimde sanayi tipi, büyük ölçekli ve seri üretime olanak sağlayan fabrikasyon makineler kullanılamaz. Örneğin; standart bir mutfak robotu ile reçel yapıp satmak muafiyet kapsamındayken, endüstriyel bir dolum tesisi kurmak bu hakkı ortadan kaldırır.

• İstihdam Yasağı: Üretim sürecinde dışarıdan maaşlı ve sigortalı bir işçi çalıştıramazsınız. Kanun, sadece aile bireylerinin (eş, çocuk, kardeş) yardımlarına izin vermektedir.

• Hasılatsız Sınırı (GVK Mükerrer 20/B): 2026 yılı için belirlenen yıllık hasılat sınırı, bu muafiyetin en kritik eşiğidir. Bu tutar, her yıl yeniden değerleme oranlarına göre güncellenmekte olup, sınırın aşılması durumunda bir sonraki takvim yılından itibaren gerçek usulde mükellefiyet (gelir vergisi mükellefiyeti) başlar.

Gelir Vergisinden Nasıl Muaf Olunur?

Birçok vatandaş, “Madem vergiden muafım, hiçbir şey yapmama gerek yok” yanılgısına düşmektedir. Oysa banka hesaplarınıza düzenli gelen paraların maliye tarafından “şüpheli ticari kazanç” olarak görülmemesi için resmi bir zırh edinmeniz şarttır. İşte 2026 standartlarında adım adım süreç:

Adım 1: Dijital Başvuru ve Kayıt

Vergi dairesine fiziken gitmenize gerek kalmadan, İnteraktif Vergi Dairesi (ivd.gib.gov.tr) veya e-Devlet kapısı üzerinden “Esnaf Vergi Muafiyet Belgesi Talebi” bölümüne giriş yapın. Başvuru formunda faaliyet türünüzü (örneğin: evde örgü bebek yapımı) net bir şekilde belirtin.

Adım 2: Yoklama ve İnceleme Süreci

Başvurunuzun ardından, ikamet ettiğiniz adrese vergi dairesinden bir yoklama memuru gelebilir. Bu aşama prosedür gereğidir. Memur; evde gerçekten üretim yapılıp yapılmadığını, sanayi tipi makine olup olmadığını ve dışarıdan işçi çalışıp çalışmadığını yerinde tespit ederek bir “Yoklama Fişi” düzenler.

Adım 3: Belgenin İhsası ve Geçerliliği

Şartların uygun bulunması halinde, dijital veya fiziki olarak “Esnaf Vergi Muafiyeti Belgesi” tarafınıza teslim edilir. Bu belge, sizin “kayıtlı ama vergiden muaf” bir girişimci olduğunuzun resmi kanıtıdır.

Adım 4: Banka Hesabı ve Stopaj Mekanizması (Kritik Aşama)

Muafiyet belgenizi aldıktan sonra Türkiye’de kurulu herhangi bir bankada “Ticari Bir Mevduat Hesabı” açtırmanız zorunludur. Tüm satış hasılatınızı (havale, EFT veya POS ödemesi fark etmeksizin) bu hesapta toplamanız gerekir.

Bankalar, bu hesaba gelen tutarlar üzerinden otomatik olarak vergi kesintisi (stopaj) yaparlar. 2026 yılı itibarıyla bu oran genellikle %2 ile %4 arasında değişmektedir (işçi çalıştırıp çalıştırmama durumuna göre farklılık gösterebilir). Bu kesinti, sizin “nihai verginiz” sayılır. Yani yıl sonunda ayrıca bir vergi beyannamesi vermez, muhasebeci tutmak zorunda kalmazsınız.

Bu Rehber Neden Önemli?

Eğer bu adımları izlemeden internet üzerinden satış yapmaya devam ederseniz, banka hesabınıza gelen yüksek hacimli para transferleri Maliye Bakanlığı’nın yapay zeka tabanlı takip sistemlerine takılabilir. Bu durumda, muafiyet hakkınız olsa dahi, bunu ispatlayana kadar “vergi ziyaı cezası” ve “gecikme faizi” gibi risklerle karşılaşabilirsiniz. Profesyonel bir başlangıç için muafiyet belgesi almak, işinizi yasal bir zemine oturtmanın en akıllıca yoludur.

Vergi Muafiyeti Kimleri Kapsıyor? (Özel Durumlar ve Modern İstisnalar)

Vergi muafiyeti ve istisnaları, sadece geleneksel el sanatları veya sokak satıcılığı ile sınırlı değildir. Dijital dönüşüm ve sosyal devlet anlayışı, 2026 yılı itibarıyla vergi sistemimize iki büyük “özel durum” dahil etmiştir: Dijital içerik üreticileri için Kazanç İstisnası ve dezavantajlı gruplar için Engellilik İndirimi.

İşte bu özel durumların hukuki detayları:

A. Sosyal İçerik Üreticiliği ve Mobil Uygulama Geliştiriciliği (Dijital İstisna)

YouTube, Instagram, TikTok gibi platformlarda içerik üretenler veya mobil uygulama (oyun, araç vb.) geliştirerek gelir elde edenler için 193 Sayılı GVK’nın Mükerrer 20/B maddesi kapsamında devrim niteliğinde bir kolaylık sunulmaktadır.

• İstisnanın Kapsamı: Bu düzenleme, içerik üreticilerinin reklam gelirlerini, sponsorluk anlaşmalarını ve uygulama içi satışlarını kapsar. Klasik anlamda “şirket kurma” ve “fatura kesme” zorunluluğunu ortadan kaldırır.

• 2026 Limitleri ve Koşullar: 2026 yılı için belirlenen kazanç istisnası sınırı 3.000.000 TL (Gelir Vergisi tarifesinin dördüncü gelir dilimi) civarına yükselmiştir. Bu tutarı aşmayan üreticiler; defter tutmak, beyanname vermek ve KDV ödemekle yükümlü değildir.

• Hukuki Prosedür: İstisnadan yararlanmak için bağlı bulunulan vergi dairesinden “İstisna Belgesi” alınmalı ve Türkiye’de kurulu bankalarda bu iş için özel bir hesap açılmalıdır. Banka, hesaba yatan her kuruş üzerinden otomatik olarak %15 oranında stopaj keserek vergiyi kaynağında öder.

• Risk Notu: Eğer yıllık kazanç belirlenen sınırı aşarsa, kişi “gerçek usulde mükellefiyet” statüsüne geçer ve yıllık gelir vergisi beyannamesi verme zorunluluğu doğar.

B. Engelli Vergi İndirimi ve Sosyal Korumalar

Anayasal bir hak olan sosyal devlet ilkesi gereği, çalışma gücü kaybı olan vatandaşlarımızın ekonomik yüklerini hafifletmek amacıyla gelir vergisi matrahında ciddi indirimler uygulanır.

• Derecelendirme Sistemi: Engellilik indirimi, çalışma gücü kaybı oranına göre üç kademede değerlendirilir:

• Uygulama Alanı: Bu indirim, sadece ücretli çalışan engellileri değil, aynı zamanda vergiden muaf olmayan serbest meslek erbabı veya basit usulde vergilendirilen engelli esnafları da kapsar.

• Hukuki Sonuç: Belirlenen aylık indirim tutarları, kişinin vergiye tabi matrahından düşülür. Böylece engelli birey daha az vergi öder veya maaşındaki net ele geçen tutar artar.

• Bakmakla Yükümlü Olunan Kişi: Önemli bir hukuki detay olarak; engelli bireye bakmakla yükümlü olan serbest meslek erbabı veya ücretliler de bu indirimden aynı şartlar altında yararlanabilmektedir.

C. Diğer İstisnai Gruplar

• Sergi ve Panayır İstisnası: Okul, cami veya hayır kurumları yararına düzenlenen kermeslerde yapılan satışlar, ticari bir organizasyon olmadığı sürece tam muafiyet kapsamındadır.

• Eğitim Araştırmaları ve Ödüller: Bilimsel araştırmalar için verilen burslar veya devlet tarafından sağlanan belirli sanat/spor ödülleri de gelir vergisinden istisna tutulmuştur.

“Dijital istisna” ve “engellilik indirimi” birer muafiyet değil, teknik olarak birer “istisna” ve “indirim” türüdür. Ancak halk nezdinde bu haklar “vergiden kurtulma yolu” olarak görüldüğü için, bu avantajlardan yararlanırken yasal bildirimleri zamanında yapmak, ileride yaşanabilecek usulsüzlük cezalarının önüne geçecektir.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Esnaf Muafiyet Belgesi Kaç Yıl Geçerlidir ve Yenileme Süreci Nasıldır?

Esnaf muafiyet belgesi yasal olarak 3 yıl süreyle geçerlidir. Bu sürenin sonunda, eğer muafiyet şartlarını (iş yeri açmama, işçi çalıştırmama, hasılat sınırı vb.) hâlâ taşıyorsanız, belgenizi yenilemeniz gerekir. Yenileme işlemi için yeniden vergi dairesine başvurulmalı ve şartların devam ettiği beyan edilmelidir. Şartlarda bir değişiklik olması durumunda ise 3 yıllık sürenin dolması beklenmeden vergi dairesine bilgi verilmesi yasal bir zorunluluktur.

Muafiyet Hakkı Hangi Durumlarda Derhal Kaybedilir?

Muafiyet zırhı, kanunun belirlediği “küçük esnaf” tanımının dışına çıkıldığı anda düşer. En yaygın kaybetme nedenleri şunlardır:

• Hasılat Sınırının Aşılması: Yıllık satış tutarınızın, o yıl için belirlenen güncel limitin (GVK Mükerrer 20/B ve ilgili tebliğler) üzerine çıkması.

• İstihdam Yaratılması: Yanınızda aile bireyleri dışında sigortalı bir işçi çalıştırmaya başlamanız.

• Kurumsallaşma: Bir dükkan, ofis, depo veya irtibat bürosu kiralayarak faaliyetinizi buraya taşımanız.

• Sanayi Tipi Üretim: Ev tipi cihazlar yerine seri üretime yönelik fabrikasyon makine parkuru kurmanız.

Trendyol, Hepsiburada gibi Pazaryerlerinde Satış Yapanlar Muafiyetten Yararlanabilir mi?

Evde üretilen ürünlerin bu dijital platformlarda satılması muafiyete engel değildir. Hatta bu platformlar, satıcıdan “Esnaf Muafiyet Belgesi” ibraz etmesini bekler. Bu belgeyi sisteme yüklediğinizde; hem gelir vergisi ödemezsiniz hem de platformun size kestiği komisyon faturalarında vergi avantajlarından yararlanabilirsiniz. Ancak unutulmamalıdır ki, bu platformlardaki tüm satışlar kayıtlıdır ve yıllık hasılat sınırının takibi burada çok daha kritiktir.

Vergiden Muaf Esnafın Emeklilik ve Sigorta Durumu (Bağ-Kur) Nasıldır?

Vergiden muaf esnaf olmak, sosyal güvenlik yükümlülüğünü tamamen ortadan kaldırmaz. Bu kişiler dilerlerse “İsteğe Bağlı Sigorta” kapsamında Bağ-Kur primlerini ödeyerek emeklilik hakkı kazanabilirler. Ayrıca, bazı özel düzenlemelerle evde üretim yapan kadınlara daha düşük prim gün sayısı ile sigortalı olma imkanı tanınabilmektedir. Mevcut sigortalı bir işte çalışırken ek iş olarak muafiyet kapsamında üretim yapıyorsanız, mevcut sigortanız devam eder.

Muafiyet Kapsamında Satış Yaparken Fatura Kesmek Zorunda mıyım?

Vergiden muaf esnaflar, klasik anlamda bir fatura koçanı bastırıp fatura kesmezler. Ancak, yaptıkları satışları belgelendirmek adına malı satın alan işletmeler tarafından düzenlenen “Gider Pusulası”nı imzalarlar. İnternet üzerinden bireysel tüketiciye yapılan satışlarda ise banka dekontları ve “Esnaf Muafiyet Belgesi” yasal kayıt niteliği taşır. Banka hesabınıza gelen tutarlardan yapılan otomatik kesinti (stopaj), faturanın yerini alan vergisel kanıttır.

2026’da Dijital Dünyada Güvende Kalın

Vergi muafiyeti, küçük girişimciler ve ev ekonomisine katkı sağlayanlar için devletin sunduğu en büyük teşviktir. Ancak vergi muafiyeti 2026 şartları sürekli güncellenmektedir. Yasallık sınırları içerisinde kalarak büyümek için “Esnaf Muafiyet Belgesi” almayı ve tüm işlemlerinizi şeffaf bir banka hesabı üzerinden yürütmeyi ihmal etmeyin.

Vergi mevzuatı, en küçük bir usul hatasında dahi ciddi yaptırımlarla karşılaşabileceğiniz teknik bir alandır. Hangi kazancın muafiyet kapsamında olduğu, hangi sınırın aşılmaması gerektiği ve banka stopaj süreçlerinin yönetimi konusunda alanında uzman bir hukuk bürosu ile çalışmak, sizi geri dönüşü zor mali kayıplardan korur. Bizler, dijitalleşen dünyanın hukuksal süreçlerine hakim bir ekip olarak; başvuru sürecinizden yasal limitlerinizin takibine kadar her adımda yanınızdayız.

Unutmayın; doğru bilgi ve profesyonel hukuki destekle atılan her adım, işletmenizi yersiz vergi cezalarından koruduğu gibi geleceğinizi de güvence altına alır.

Av. Rüştü Ufuk Baranoğlu

Hukuk Fakültesi eğitimini tamamladıktan sonra eğitim hayatına Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi İşletme Anabilim dalında yüksek lisans çalışmalarında bulunmuştur. Hukuk Eğitimini tamamlamasının ardından Ankara Barosunda staj eğitimini tamamlamış. Staj eğitimin bitişinin ardından Ankara’da Kurucu Ortağı olduğu Minval Hukuk ve Danışmanlık Bürosunu kurmuş ve mesleğini icra etmektedir. Ayrıca Yetkin Yayınlarından yayınlanmış ”Sigorta Hukuku ve Tahkim Uygulamaları” adlı bir kitabı mevcuttur.